Marvel Cinematic Universe (Kinowe Uniwersum Marvela) - franczyza obejmująca głównie filmy o superbohaterach produkcji Marvel Studios, które zaś oparte są na komiksach Marvel Comics. Pomiędzy produkcjami zrzeszonymi w Filmowym Uniwersum Marvela stosowane są częste crossovery, a także wspólne wątki i członkowie obsady.

Historia uniwersum filmowego

Pierwszym filmem osadzonym w MCU był Iron Man z 2008 roku, rozpoczynający pierwszą fazę, której zwieńczeniem był film Avengers (2012). Faza druga rozpoczęła się filmem Iron Man 3 (2013), a zakończyła Ant-Manem (2015), z kolei faza trzecia rozpoczęła się w 2016 roku filmem Kapitan Ameryka: Wojna bohaterów, a zakończyła się w 2019 roku filmem Spider-Man: Daleko od domu. Trzy pierwsze fazy filmów tworzą Infinity Sagę, której celem było przedstawienie bohaterów oraz opowiedzenie historii Kamieni Nieskończoności. Szczególne miejsce pośród filmów z Infinity Sagi zajmują 'Avengers: Wojna bez granic i Avengers: Koniec gry, ponieważ podsumowują wszystkie wydane wcześniej filmy.

Oprócz filmów kinowych, do MCU należą również filmy krótkometrażowe. Pierwszy takim film został dołączony do Thora na Blu-rayu i otworzył serię Marvel One-Shots. Po wydaniu filmu Thor: Mroczny świat zawieszono produkcję serii One-Shots. Seria zostanie wznowiona wraz z płytowym wydaniem Spider-Man: Daleko od domu.

W roku 2013 uniwersum poszerzyło się o pierwszy serial, Agenci T.A.R.C.Z.Y.. Odtąd kolejne seriale zaczęły pojawiać się na kanałach ABC i Freeform oraz na platformach Netflix, Hulu i Disney+.

Z czasem do franczyzy dołączyły także seriale internetowe, gry wideo, komiksy i różnego rodzaju książki. Należy pamiętać, że nie wszystkie produkcje należące do franczyzy są kanoniczne, czyli należące do uniwersum. Szczególnie niespójne z innymi produkcjami są gry.

Marvel Cinematic Universe jest najbardziej dochodową franczyzą filmową na świecie, wyprzedzając m.in. Harry’ego Pottera, Gwiezdne wojny, Jamesa Bonda i produkcje osadzone w Śródziemiu. Stała się również inspiracją dla innych studiów wydających filmy z bohaterami komiksowymi do stworzenia podobnych wspólnych uniwersów.

Filmy

Faza I

Faza II

Faza III

Faza IV

Faza V

  • Czarna Pantera II (2022) (niewydany)
  • Kapitan Marvel 2 (2022) (niewydany)
  • Niezatytułowany film (2022) (niewydany)
  • Niezatytułowany film (2023) (niewydany)
  • Niezatytułowany film (2023) (niewydany)
  • Niezatytułowany film (2023) (niewydany)
  • Niezatytułowany film (2023) (niewydany)

Nieznane daty wydania

Filmy krótkometrażowe

Seriale

Seriale ABC

Seriale Netflix

Seriale Hulu

Seriale Freeform

Seriale Disney+

Faza czwarta

Treści społeczności są dostępne na podstawie licencji CC-BY-SA, o ile nie zaznaczono inaczej.